Mostrando entradas con la etiqueta Etimogías. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta Etimogías. Mostrar todas las entradas

domingo, 8 de diciembre de 2024

Leku, toki, zeregin eta euskal  abizenak. GOROSTIZA - ELOŔZA / LEOŔZA (Araba) - TELLITU - SAGASTI - ANASAGASTI. Euskal abizenak. ARKETAGO / ARKETAZ / ARKETAS - DEMIKUZ / DEMIKUS. Mundaka - Bermeo, Bizkaia, EH. Jatorrizko esanahiak.

 


◇◇◇


¤  Leku, toki, zeregin eta euskal  abizenak

GOROSTIZA - ELOŔZA / LEOŔZA (Araba)
- TELLITU
-SAGASTI - ANASAGASTI.
Euskal abizenak.

ARKETAGO / ARKETAZ / ARKETAS
DEMIKUZ / DEMIKUS.
Mundaka - Bermeo,
Bizkaia, EH.


☆☆☆


▪︎GOROSTIZA
•Barakaldoko auzoa goiko mendian,
Bizkaia, EH.
•Abizena.

☆ De GOROSTI : acebo.
GOROSTI-TZA : lugar de acebos.
(~ GOROSTI-AGA)

Pero así no indica ubicación ni función.

☆ Pudiera ser:

0.
< *GOI ORO OSO HEDA DEN AUZOA

•BARRIO QUE ESTÁ MUY DESPLAZADO
ARRIBA DEL TODO / TODO EN ALTO.

1.
> *GO ORO  OSO (Î)TE RI^  OZOA
2.
> *GŌRŌSO TI  ^Π UZUA
3.
> *GŌRŌSOTI Π IZ(I)A
4.
> *GŌRŌS(O)TĪZA
> GŌRŌSTĪZA


♧♧♧


▪︎ELOŔZA / LEOŔZA
Pueblo en Arraia-Maeztu, Araba.
Apellido.

☆De Elorri : espino.
ELORRI-TZA : lugar de espinos.
(~ ELORRI-AGA)

Pero así no indicaría ubicación ni función.

☆Pudiera ser :

0.
< *GOI  HEDA AURRE DEN AUZOA

•BARRIO QUE SE EXTIENDE DELANTE
DE LO ALTO / DE LO DE ARRIBA.

1.
> *HUI ÊRA AURRE  RE^  OZOA
2.
> *(^II)  ÊLA AURRE ^Ê  UZUA
3.
> *ÊLAAURRĒ (I)Z(I)A
4.
> *ÊLAAURR(Ē)ZA
> *ÊLAAUŔZA
4.1
> *(Î)LEOŔZA  >  LEOŔZA
4.2
> ÊLĀUŔZA  >  ÊLŌŔZA


♧♧♧


▪︎TELLITU
Barrio y monte sobre Barakaldo.
Apellido.

☆De Teilatu  : tejado de tejas.
teilatu > teiletu > teilitu = tellitu.
Pero así no indicaría ubicación ni función.

☆Pudiera ser :

0.
< ^HEDA ORO GOI DOŔ DEN AUZOA•

•BARRIO QUE ESTÁ DESPLAZADO
EN LO MÁS ARRIBA DEL TODO.

1.
> *ÎTE  ULU HUI TU^ RI^ OZOA
2.
> *(Î)TE  ILI ^II TÛ   (^Î)  UZUE
3.
> *TEILĪTÛ U^U(I)
4.
> TEILĪTŪ^

> TELLĪTŪ


♧♧♧


▪︎SAGASTI
Apellido en Mundaka,
Urdaibai, Bizkaia, EH.

☆De 'sagar' : manzana.
Manzanal.
Pero así no indicaría ubicación ni función.

☆Pudiera ser :

0.
< *ITSAS-ZAINA GOI ATZE HEDA DEN


ATALAYERO MARINO
QUE ESTÁ DESPLAZADO
ATRÁS ARRIBA / EN ALTO.

1.
> *TSA-ZANA  GUI  ASE  ÎTE  RI^
2.
> *SA-^AHA  G(II)  ASI  ÎTI  ^Î
3.
> *SAÂ^AGAS(Ī)TĪ
4.
> SĀGASTĪ


♧♧♧


▪︎ANASAGASTI  
(<> ~ Sagasti)
Apellido en Bermeo y Mundaka.
Mendiko auzoak :
•Arketago, Mundaka.
•Demikus, Bermeo.

☆☆☆

▪︎ARKETAGO (Mundaka)

0.
< *AURRE GAIN HEDA
GOI DEN AUZO

BARRIO QUE ESTÁ DESPLAZADO ARRIBA
DELANTE DEL ALTO.

1.
> *ARRE  GE^  ÊTA  GO RI^  OZO
2.
> *ARRE KĒ^TA GO  (^Î)   UZU
3.
> *ARREKĒTAGO (I)Z(I)
4.
> *ARR(E)KĒTAGOZ
4.1
> AŔKĒTAGO^
4.2
> AŔKĒTAHUZ
> AŔKĒTA(Î)Z
> AŔKĒTAZ  <>  AŔKĒTAS


☆☆☆

▪︎DEMIKUS  (Bermeo)

0.
< *HEDA MENDIAN 
GOI AUZO DEN

BARRIO QUE ESTÁ DESPLAZADO
ARRIBA EN EL MONTE.

1.
> *(Î)DE  MI^RIE^
KU(I)  OZO  RI^
2.
> *DE  MÎ^IÎ
KU  UZ(I)  (^Î)
3.
> DEMĪ^KŪZ  <>  DEMĪKŪS


☆☆☆

☆Anasagasti, como Sagasti, de 'sagar',
manzana > manzanal.
Pero así no indicaría ubicación ni función.

☆Pudiera ser  :

▪︎ANASAGASTI

0.
< *ZAIN BEHA ITSASOA
GOI ATZE HEDA DEN


•QUE MIRA VIGILANTE EL MAR 
(ATALAYERO MARINO)
DESPLAZADO ATRÁS ARRIBA.
(EN ALTO).

1.
(nb > m)
> *ZA(I)M(I)^A  TSAZUA
GUI ASE ÎTE RI^
2.
> *^ANA  SA(^I)A
G(II) ASI  ÎTI  ^Î
3.
> *ÂNASĀGAS(Ī)TĪ
4.
> ÂNASĀGASTĪ


♧◇♧
¤ Etimologías propias de @fga51.
♧◇♧


miércoles, 6 de noviembre de 2024

EKAITZ. Tormenta, Tempestad, Temporal. Jatorrizko esanahia.







◇◇◇

¤ EKAITZ
•Tormenta, Tempestad, Temporal

Denboralea (Heg.), Soberna (Ipar.) edo Ekaitza 
haize-abiaduraren Beaufort eskalako 10 indarra da, 
48 eta 55 korapilo arteko abiadura duen haizeari dagokiona. 
Harearekin (Simuna), elurrarekin (Bisutsa) 
edo euriarekin batera izan daiteke. 

Denboralea haizeak 60 km/h-tik gora jotzen duenean hasten da. 
Bere indarrak, orduan, zuhaitzetako adarrak txikitzen ditu, 
eta gizakiarentzat zailagoa bihurtzen da haize horren kontra joatea. 
Itsasoan, olatuen altuera 4 metrotik gorakoa da, 
eta haizeak aparrak ateratzen ditu gailurretara. 
Honen indarra are gehiago handitzen bada, 
denboraletik ekaitz gogorrera pasatzen da. 
Itsaso zabaleko denboralea arriskutsua izan daiteke 
behar adina neurri eta baliabide hartzen ez badira. 

☆☆☆


▪︎EKAITZ 

¤ Etimología

▪︎EKAITZ 

0.
< *EURI-HAIZE  GOGORRAK
DAKARTZAN 
KALTE ETA GAITZA.

¤ Significado

VIENTE LLUVIOSO FUERTE
QUE TRAE
DAÑO Y MAL. 
(Perjuicios y Estragos)


¤ Evolución fonética
y aglutinación del vocablo

0.
< *EURI-HAIZE  GOGORRAK
DAKAŔTZAN
KALTE ETA GAITZA 

1.
> *EU^I -^EZE  HUHULE^
REKA^ZA^
KA^DE  EDA KAITZE 

(euri > eui > ebi : lluvia) 

2.
> *E(IÎ)-E^E  (^I^I)RI
(^I)KÂ^Â
KÂRIIRE KAITZ(Î) 

3.
> *E E Ê (^I)
KĀ^
KÂ(^Ī^I)  KAITZ 

> *ĒKĒ^KÊKAITZ 

> *ĒK(Ī^)K(Î)KAITZ 

4.
> ĒKKKAITZ  
ĒĶAITZ


♧◇♧
¤ Etimologías propias de @fga51.
♧◇♧